Promotie

Tot op de bodem van de Maas - Morfodynamica van rivierbeddingen op lange termijn in een heterogene ondergrond

Promovendus ir. HJ (Hermjan) Barneveld
Promotor prof.dr.ir. AJF (Ton) Hoitink
Copromotor LA (Lieke) Melsen PhD MSc
Externe copromotor Erik Mosselman
Organisatie Wageningen University, Leerstoelgroep Hydrologie en kwantitatief waterbeheer
Datum

vr 28 november 2025 15:30 tot 17:00

Locatie Omnia, gebouwnummer 105
Hoge Steeg 2
6708 PH Wageningen
+31 (0)317 - 484 500
Zaal/kamer Auditorium

Samenvatting

Menselijke ingrepen zoals dammen, baggeren en rivierregulering verstoren het sedimenttransport, wat vaak leidt tot erosie van de rivierbedding en insnijding. Dit promotie-onderzoek verbetert het begrip en de voorspelling van deze processen aan de hand van de Maas als casestudy.
Door middel van lineaire stabiliteitsanalyses en numerieke modellering werd onderzocht hoe kleine en grotere bodemgolven groeien en migreren, werd bewijs geleverd voor de toepasbaarheid van analytische methoden en werden snellere maar nog steeds nauwkeurige vereenvoudigde numerieke methoden geïdentificeerd voor het voorspellen van morfologische veranderingen in de rivierbedding.
Aangezien sedimentvrachten een belangrijke input zijn voor morfologische simulaties, werd een gedetailleerde sedimentbalans voor de Nederlandse Maas (2011-2019) ontwikkeld, die een sterk aanbodbeperkt systeem bevestigde, evenals het belang van oevererosie en baggeren voor sedimenttransport. De overstroming van juli 2021 bracht aan het licht hoe langzame tektonische processen, insnijding en ongelijkmatige rivierverruiming tot ongekende erosie hebben geleid.
Dit proefschrift toont het belang aan van gegevens over sedimenttransport en de samenstelling van de ondergrond om morfologische processen, morfologische tijdschalen en morfologische risico's van diepe erosie beter te kunnen beoordelen, waardoor een verbeterd en duurzaam rivierbeheer mogelijk wordt.